نوروبلاستوما

نوروبلاستوما شکل نادر و پیچیده ای از سرطان است که در درجه اول کودکان خردسال را تحت تاثیر قرار می دهد. از سلول‌های عصبی نابالغ به نام نوروبلاست‌ها که معمولاً به غدد آدرنال واقع در بالای کلیه‌ها تبدیل می‌شوند، ایجاد می‌شود. این وضعیت زمانی رخ می دهد که این سلول ها به طور غیرقابل کنترلی رشد می کنند و تومورهایی را در قسمت های مختلف بدن تشکیل می دهند. از تشخیص گرفته تا گزینه‌های درمانی و تلاش‌های تحقیقاتی مداوم، کاوش نوروبلاستوم به ما کمک می‌کند تا اهمیت تشخیص زودهنگام و پیشرفت‌های مداخلات پزشکی را درک کنیم. با افزایش آگاهی در مورد این وضعیت، می‌توانیم شبکه‌های حمایتی را برای افراد آسیب‌دیده تقویت کنیم و در تلاش‌های مداوم برای یافتن درمان‌های بهبودیافته یا درمان‌های بالقوه مشارکت کنیم.

اگر مشکوک هستید که خودتان یا شخص دیگری به نوروبلاستوما مبتلا شده‌اید، بسیار مهم است که فوراً با اورژانس تماس بگیرید یا با یک متخصص سرطان مشورت کنید و به پزشک مراجعه کنید.

علل نوروبلاستوما

• جهش های ژنتیکی: تغییرات خاصی در ژن ها می تواند منجر به رشد غیر طبیعی سلول های عصبی شود که به طور بالقوه منجر به نوروبلاستوما می شود.
• شرایط ژنتیکی ارثی: اگرچه نادر است، درصد کمی از نوروبلاستوم ها با جهش های ژنی ارثی مرتبط هستند و این خطر را در خانواده ها افزایش می دهد.
• سننوروبلاستوما بیشتر در کودکان خردسال، معمولاً زیر 5 سال تشخیص داده می شود و در کودکان بزرگتر و بزرگسالان نادر است.
• سابقه خانوادگی: داشتن سابقه خانوادگی نوروبلاستوما خطر ابتلای کودک را اندکی افزایش می دهد، اگرچه بروز این بیماری در خانواده ها غیرمعمول است.
• فاکتورهای محیطی: تحقیقات محدود عوامل محیطی بالقوه (مانند قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی یا سموم) را نشان می دهد، اما این موارد به خوبی شناخته نشده اند و نیاز به مطالعه بیشتر دارند.
• ناهنجاری های رشدینوروبلاستوما ممکن است به دلیل ناهنجاری در رشد جنین ایجاد شود، به ویژه بر سلول های عصبی نابالغ به نام نوروبلاست ها تأثیر می گذارد.

عوامل خطر نوروبلاستوما

• ژنتیک: سابقه خانوادگی نوروبلاستوما، هرچند نادر.
• سن: بیشتر در کودکان زیر 5 سال شایع است.
• جنس: در پسران کمی بیشتر شایع است.
• نقائص هنگام تولد: برخی از نقایص مادرزادی خطر را افزایش می دهند، اگرچه دلایل آن نامشخص است.
• فاکتورهای محیطی: ممکن است، اما مواجهه خاصی شناسایی نشده است.

علائم نوروبلاستوما

• درد شکم یا یک توده قابل توجه در شکم
• تورم یا کبودی اطراف چشم که گاهی باعث افتادگی پلک می شود
• کاهش وزن بدون دلیل یا کم اشتهایی
• درد یا حساسیت به استخوان، به خصوص اگر سرطان به استخوان ها سرایت کرده باشد
• مشکل در تنفس یا سرفه اگر تومور نزدیک قفسه سینه باشد
• ضعف، بی حسی یا فلج در قسمت هایی از بدن
• تب بدون عفونت
• فشار خون بالا، تعریق، یا ضربان قلب سریع اگر تومور بر برخی غدد تولید کننده هورمون تأثیر بگذارد.
• خستگی مکرر یا ضعف عمومی
• اسهال، زیرا برخی از نوروبلاستوم ها هورمون هایی تولید می کنند که بر هضم غذا تأثیر می گذارد

تشخیص نوروبلاستوما

• معاینه بدنی: معاینه اولیه برای بررسی توده ها، درد یا سایر علائم فیزیکی.
• تست های تصویربرداری: شامل سونوگرافی، ام آر آی، سی تی اسکن یا اسکن MIBG برای شناسایی محل تومور و گسترش آن.
• اشعه ایکس: در صورت گسترش نوروبلاستوم به تشخیص درگیری استخوان کمک می کند.
• بیوپسی مغز استخوان: مغز استخوان را بررسی می کند تا بررسی کند که آیا سلول های سرطانی به استخوان ها گسترش یافته اند یا خیر.
• آزمایش ادرار و خون: سطح کاتکول آمین ها (هورمون ها) را که اغلب در نوروبلاستوما افزایش می یابد، اندازه گیری می کند.
• بیوپسی تومور: نمونه بافتی را برای تایید نوروبلاستوم و تعیین ویژگی های آن جمع آوری می کند.
• تست ژنتیک: سلول های تومور را برای نشانگرهای ژنتیکی خاصی که می توانند بر تصمیمات درمانی تأثیر بگذارند، تجزیه و تحلیل می کند.
• اسکن توموگرافی گسیل پوزیترون (PET).: گاهی برای ارزیابی گسترش سرطان استفاده می شود.

درمان های نوروبلاستوما

• عمل جراحي: برای برداشتن تومور، به خصوص اگر موضعی و قابل عمل باشد.
• شیمی درمانی: برای کوچک کردن تومورها، از بین بردن سلول های سرطانی یا درمان نوروبلاستوم متاستاتیک استفاده می شود.
• پرتو درمانی: سلول های سرطانی باقی مانده را پس از جراحی هدف قرار می دهد یا تومورهایی را که نمی توان با جراحی برداشت.
• پیوند سلول های بنیادی: شامل شیمی درمانی با دوز بالا و به دنبال آن پیوند سلول های بنیادی برای بازگرداندن عملکرد مغز استخوان است.
• ایمن درمانی: از سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با سلول های سرطانی، از جمله داروهایی مانند آنتی بادی های مونوکلونال ضد GD2 استفاده می کند.
• درمان هدفمند: مولکول های خاصی را که در رشد سرطان نقش دارند، مانند مهارکننده های ALK برای تومورهای دارای جهش ژنتیکی خاص، هدف قرار می دهد.
• درمان با رتینوئید: از ترکیبات مشتق شده از ویتامین A برای جلوگیری از رشد و بلوغ سلول های سرطانی استفاده می کند.
• کارآزمایی های بالینی: درمان های تجربی که ممکن است گزینه های جدیدی فراتر از درمان های استاندارد ارائه دهد.

اقدامات پیشگیرانه برای نوروبلاستوما

• مشاوره ژنتیک: برای خانواده هایی که سابقه نوروبلاستوما یا سایر سرطان ها دارند، مشاوره ژنتیک می تواند به ارزیابی خطرات و تصمیم گیری کمک کند.
• مراقبت های دوران بارداری: مراقبت های دوران بارداری و نظارت مناسب در دوران بارداری برای تشخیص هر گونه علائم بالقوه.
• تشخیص زود هنگام: معاینات منظم و آگاهی از علائم ممکن است به تشخیص زودهنگام کمک کند، به ویژه برای کودکان در معرض خطر.
• از قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی مضر خودداری کنید: محدود کردن قرار گرفتن در معرض سموم و مواد شیمیایی محیطی، زیرا برخی از مطالعات احتمال ارتباط بین عوامل محیطی و برخی سرطان‌ها را نشان می‌دهند.
• روش زندگی سالم: تشویق به رژیم غذایی و سبک زندگی سالم برای کودکان، که ممکن است به کاهش خطر ابتلا به بسیاری از بیماری ها از جمله سرطان کمک کند.

بایدها و نبایدها

اگر مشکوک هستید که خودتان یا شخص دیگری به نوروبلاستوما مبتلا شده‌اید، بسیار مهم است که فوراً با اورژانس تماس بگیرید یا با یک متخصص سرطان مشورت کنید و به پزشک مراجعه کنید.