د ځيګر سيسټونه د مايعاتو ډکې کڅوړې دي چې په ځيګر کې وده کوي. دا سيسټونه معمولا غير سرطاني وي او په اندازه کې توپير لري، له څو ملي مترو څخه تر څو سانتي مترو پورې قطر لري. پداسې حال کې چې د ځيګر سيسټونو دقيق لامل په بشپړه توګه نه دی پوه شوی، خو باور کېږي چې دا زېږېدلي يا ترلاسه شوي دي. د زېږون پر مهال د ځيګر سيسټونه شتون لري او ممکن د جنين د ودې په وخت کې د پراختيايي غيرمعموليتونو سره تړاو ولري. له بلې خوا، ترلاسه شوي ځيګر سيسټونه کولی شي په ژوند کې وروسته د مختلفو عواملو لکه صدمې، انتان، يا د ځيګر د ځينو ناروغيو له امله وده وکړي. د ځيګر سيسټونه اکثرا کومې نښې نښانې نه رامنځته کوي او ممکن د غير اړونده شرايطو لپاره د انځور کولو ازموينو په جريان کې په ناڅاپي ډول کشف شي. په هرصورت، لوی سيسټونه يا څو سيسټونه کولی شي نښې نښانې لکه د معدې درد يا درد، د بشپړتيا احساس، خواګرځي، يا حتی د انتان يا ماتېدو په څېر اختلاطات رامنځته کړي. د ځيګر سيسټونو تشخيص معمولا د انځور کولو ازموينو لکه الټراساؤنډ، سي ټي سکین، یا MRI له لارې ترسره کیږي. د درملنې انتخابونه د سيسټ سره تړلي اندازې او نښو پورې اړه لري. کوچني غيرمعمولي سيسټونه ممکن کوم درملنې ته اړتیا ونلري او د وخت په تېرېدو سره څارل کیدی شي. په هغه حالتونو کې چې نښې نښانې شتون ولري یا د پیچلتیاوو اندیښنه وي، د درملنې اختیارونه د ستنې (اسپیریشن) په کارولو سره د سیسټ څخه د مایع ایستل، سکلیروتراپي (د سیسټ د کمولو لپاره د محلول داخلول)، یا د سیسټ جراحي لرې کول شامل دي.

که تاسو شک لرئ چې تاسو یا بل څوک د ځیګر سیسټونه تجربه کوي، نو دا خورا مهمه ده چې د بیړني خدماتو ته زنګ وهلو سره سمدلاسه طبي پاملرنه وغواړئ یا د ډاکټر سره مشوره وکړئ. Gastroenterologist.
د ځيګر د سيسټونو لاملونه
ډیری عوامل شتون لري چې کولی شي د ځیګر د سیسټونو په پراختیا کې مرسته وکړي. یو عام لامل د پولی سیسټیک جگر ناروغۍ په نوم یو زیږونیز یا میراثي حالت دی، چیرې چې د وخت په تیریدو سره په ځیګر کې ډیری سیسټونه جوړیږي. دا حالت ډیری وخت د پولی سیسټیک پښتورګو ناروغۍ سره تړاو لري. د ځیګر د سیسټونو بل احتمالي لامل د ځیګر ساده سیسټ دی، کوم چې معمولا یو نرم وده ده چې د ځیګر دننه د غیر معمولي صفرا نل یا د وینې رګونو په پایله کې پیښیږي. دا ډول سیسټونه معمولا د کوم اساسي طبي شرایطو سره تړاو نلري. په ځینو مواردو کې، د ځیګر سیسټونه د ځیګر د صدمې له امله هم رامینځته کیدی شي، لکه فزیکي ټپ یا جراحي. سربیره پردې، ځینې انتانات یا پرازیتي انتانات کولی شي د ځیګر د سیسټونو د رامینځته کیدو لامل شي. دا مهمه ده چې په یاد ولرئ چې پداسې حال کې چې ډیری ځیګر سیسټونه نرم دي او هیڅ نښې نښانې نه رامینځته کوي، دوی ممکن درملنې ته اړتیا ولري که چیرې دوی په اندازې کې لوی شي یا د تکلیف لامل شي. له همدې امله، د ځیګر د سیسټونو د اصلي لاملونو پوهیدل د سم تشخیص او مدیریت ستراتیژیو لپاره خورا مهم دي.
د ځيګر د سيسټونو د خطر عوامل
د ځيګر د سيسټونو په وده کې څو عوامل ونډه لري. د خطر يو مهم فکتور عمر دی، ځکه چې دا سيسټونه د 40 کلونو څخه پورته عمر لرونکو اشخاصو کې ډېر ليدل کېږي. سربېره پردې، جنس رول لوبوي، ښځې د نارينه وو په پرتله د ځيګر د سيسټونو د رامنځته کېدو لپاره ډېر حساس دي. ځينې اساسي طبي شرايط هم کولی شي د ځيګر د سيسټونو د جوړېدو احتمال زيات کړي. د مثال په توګه، د پولي سيسټک ځيګر ناروغي يو جنيټيکي ناروغي ده چې په ځيګر کې د ګڼ شمېر سيسټونو د جوړېدو لامل کېږي. نور حالتونه لکه د آټوسومل غالب پوليسيسټک پښتورګو ناروغي او د وان هپيل-لينداو سنډروم هم د ځيګر د سيسټونو د زيات خطر سره تړاو لري. سربېره پردې، د ژوند طرز انتخابونه او عادتونه کولی شي د ځيګر د سيسټونو لپاره د يو فرد حساسيت اغيزه وکړي. د الکولو ډېر مصرف د ځيګر د ناروغيو لپاره د احتمالي خطر فکتور په توګه پېژندل شوی، په شمول د ځيګر د سيسټونو د پراختيا. چاغښت او ميتابوليکي اختلالات لکه شکر هم د دې سيسټونو د رامنځته کېدو د احتمال د زياتوالي سره تړاو لري.
د ځيګر د سيسټونو نښې نښانې
د ځيګر سيسټونه اکثرا بې علايمه وي، پدې معنی چې دوی د پام وړ نښې نښانې نه رامینځته کوي. په هرصورت، په ځینو مواردو کې، نښې نښانې د سيسټ د اندازې او موقعیت پورې اړه لري. دا مهمه ده چې د دې نښو څخه خبر اوسئ ځکه چې دوی کولی شي د لومړني کشف او مناسب طبي مداخلې کې مرسته وکړي. د ځيګر سيسټونو سره تړلې یوه عامه علامه د معدې تکلیف یا درد دی. دا درد ممکن تیاره یا تیز وي او په شدت کې توپیر ولري. دا معمولا د معدې په پورتنۍ ښیې کواډرینټ کې احساس کیږي، چیرې چې ځيګر موقعیت لري. د معدې درد سربیره، هغه اشخاص چې د ځيګر سيسټونه لري ممکن په معدې کې د بشپړتیا یا پړسوب احساس تجربه کړي. دا احساس د لویو سيسټونو له امله د ځيګر د پراخیدو له امله رامینځته کیدی شي. په نادره مواردو کې، لوی ځيګر سيسټونه کولی شي په نږدې غړو او جوړښتونو فشار راوړي، چې د ډیرو سختو نښو لامل کیږي. پدې کې ممکن یرقان (د پوستکي او سترګو ژیړیدل)، خواګرځي، کانګې، تبه، او حتی پیچلتیاوې لکه انتان یا د سيسټ ماتیدل شامل وي. دا مهمه ده چې په یاد ولرئ چې دا نښې نښانې یوازې د ځيګر سيسټونو پورې اړه نلري او ممکن د نورو اصلي شرایطو نښه هم وي.
د ملاقات وخت ته اړتیا لرئ؟
د ځیګر د سیسټونو تشخیص
د ځیګر د سیسټونو د تشخیص لپاره یو عام کارول شوی امیجینګ ټیسټ د معدې الټراساؤنډ دی. دا غیر برید کوونکی پروسیجر د ځیګر د مفصلو انځورونو جوړولو لپاره د غږ څپو څخه کار اخلي، چې روغتیا پاملرنې چمتو کونکو ته اجازه ورکوي چې د هر ډول سیسټونو اندازه، موقعیت او ځانګړتیاوې وګوري. په ځینو مواردو کې، د ځیګر د سیسټونو په اړه د نورو مفصلو معلوماتو چمتو کولو لپاره د کمپیوټري ټوموګرافي (CT) سکین یا مقناطیسي ریزونانس امیجینګ (MRI) سپارښتنه کیدی شي. دا امیجینګ تخنیکونه کولی شي د ځیګر د داخلي جوړښتونو روښانه لید وړاندې کړي او د ساده سیسټونو او ډیرو پیچلو زخمونو ترمنځ توپیر کې مرسته وکړي. کله ناکله، که چیرې د امیجینګ ازموینو له لارې د ځیګر د سیسټ د طبیعت یا جوړښت په اړه ناڅرګندتیا شتون ولري، اضافي تشخیصي پروسیجرونه لکه د ښی ستنې تمایل یا بایپسي ترسره کیدی شي. پدې پروسیجرونو کې د لابراتوار تحلیل لپاره د سیسټ څخه د یوې کوچنۍ نمونې استخراج شامل دي ترڅو د هغې طبیعت تایید کړي او کوم اصلي ناوړه ناروغي رد کړي. دا مهمه ده چې په یاد ولرئ چې دقیق تشخیص د ځیګر د سیسټونو لرونکو اشخاصو لپاره د مناسب درملنې اختیارونو په ټاکلو کې مهم رول لوبوي.
د ځيګر د سيسټونو درملنه
په ډیری مواردو کې، د ځيګر کوچني سیسټونه چې غیر علایم لري ممکن هیڅ درملنې ته اړتیا ونلري. په هرصورت، د الټراساؤنډ یا CT سکینونو په څیر د امیجنگ ازموینو له لارې منظم څارنه سپارښتنه کیدی شي ترڅو ډاډ ترلاسه شي چې سیسټ وده نه کوي یا کومه ستونزه نه رامینځته کوي. د لویو سیسټونو یا هغو کسانو لپاره چې د تکلیف یا پیچلتیا لامل کیږي، د درملنې ډیری اختیارونه شتون لري. یو عام چلند د الټراساؤنډ لارښوونې لاندې د ستنې په کارولو سره د سیسټ دننه د مایع ایستل یا ایستل دي. دا پروسیجر کولی شي د نښو څخه لنډمهاله راحت چمتو کړي مګر ممکن د سیسټ بیا رامینځته کیدو په صورت کې تکرار ته اړتیا ولري. سکلیروتراپي یو بل تخنیک دی چې د هیپاټیک سیسټونو درملنې لپاره کارول کیږي. پدې کې د سیسټ ته د سکلیروسینګ اجنټ انجیکشن کول شامل دي ترڅو دا کم کړي او د مایع راټولیدو مخه ونیسي. دا میتود کولی شي د هیپاټیک سیسټونو اندازه او د تکرار کچه دواړه کمولو کې مؤثره وي. په ډیرو سختو قضیو کې چیرې چې محافظه کار اقدامات غیر مؤثر وي، جراحي مداخله ممکن اړین وي. جراحي انتخابونو کې فینسټریشن (د سیسټ په دیوال کې د کوچنۍ خلاصې رامینځته کول) یا د لویو سیسټونو بشپړ لرې کول شامل دي. دا مهمه ده چې په یاد ولرئ چې د ځیګر د سیسټونو هره قضیه ځانګړې ده، او د درملنې پریکړې باید تل د روغتیا پاملرنې مسلکي سره په مشوره کې وشي څوک چې کولی شي انفرادي شرایط وارزوي او مناسب مداخلې وړاندیز کړي.
د ځیګر د سیسټونو لپاره د مخنیوي تدابیر
د ځيګر د سيسټونو د مخنيوي لپاره يوه له ډېرو اغېزمنو لارو څخه د صحي ژوند طرز ساتل دي. پدې کې د متوازن غذا تعقیب کول شامل دي چې په غوړ او کولیسټرول کې کم وي، او همدارنګه په منظم ډول تمرین کول شامل دي. د وزن کنټرول لاندې ساتلو او عمومي روغتیا ته وده ورکولو سره، افراد کولی شي د ځيګر د سيسټونو د پراختیا چانس کم کړي. سربیره پردې، دا مهمه ده چې هر هغه اساسي شرایط اداره کړئ چې ممکن د ځيګر د سيسټونو په پراختیا کې مرسته وکړي. پدې کې د ځيګر د ناروغیو لکه د پولی سیسټیک جگر ناروغۍ په سمه توګه درملنه یا د هر هغه جینیاتي عواملو حل کول شامل دي چې ممکن حساسیت زیات کړي. د ځيګر د سيسټونو د ژر کشف او مخنیوي لپاره د روغتیا پاملرنې مسلکي سره منظم معاینات خورا مهم دي. معمول سکرینینګونه او امیجنگ ازموینې کولی شي په ځيګر کې د هر ډول غیر معمولي یا بدلونونو پیژندلو کې مرسته وکړي، که اړتیا وي نو په وخت سره مداخلې ته اجازه ورکوي. په ځینو مواردو کې، مخنیوي اقدامات ممکن د ځینو درملو یا موادو څخه ډډه کول هم شامل وي چې د هیپاټوټوکسیک اغیزو لپاره پیژندل کیږي. دا مهمه ده چې د درملو یا د ژوند طرز انتخابونو سره تړلي احتمالي خطرونو په اړه د روغتیا پاملرنې چمتو کونکي سره مشوره وکړئ.
څه کول او څه نه کول
کله چې د ځيګر د سيسټونو د درملنې خبره راځي، نو دا مهمه ده چې د کولو او نه کولو په اړه پوه شئ ترڅو مناسب پاملرنه یقیني کړئ او احتمالي پیچلتیاوې کمې کړئ. د دې لارښوونو په تعقیب سره، افراد کولی شي د خپل ځيګر روغتیا ساتلو لپاره فعال ګامونه پورته کړي.
| د |
مه کوئ |
| منظمه څارنه: د سیسټونو د اندازې او ودې څارنه د امیجنگ ازموینو (الټراساؤنډ، سي ټي سکین، ایم آر آی) له لارې وکړئ. |
د الکولو له زیات استعمال څخه ډډه وکړئ: د الکولو ډېر څښل کولی شي د ځيګر ناروغي نوره هم خرابه کړي. |
| د یو متخصص سره مشوره وکړئ: د سمې ارزونې او مدیریت لپاره د هیپاټولوژیست یا معدې متخصص څخه مشوره وغواړئ. |
د ځان درمل: د روغتیا پاملرنې مسلکي سره له مشورې پرته د نسخې څخه ډیر درمل یا اضافي درمل مه اخلئ. |
| صحي رژیم تعقیب کړئ: یو متوازن رژیم وساتئ چې غوړ پکې کم وي او په میوو، سبزیجاتو او بشپړ غلو کې بډایه وي. |
د لوړ غوړ لرونکو خوړو څخه ډډه وکړئ: لوړ غوړ لرونکي خواړه ممکن په ځیګر فشار زیات کړي او نښې یې خرابې کړي. |
| منظم تمرین: د روغتیا پاملرنې چمتو کونکي لخوا د عمومي روغتیا د ښه والي لپاره په اعتدال فزیکي فعالیت کې برخه واخلئ. |
نښې نښانې له پامه غورځول: د معدې درد، خواګرځي، یا یرقان په څیر هر ډول نوي یا خرابیدونکې نښې ژر تر ژره راپور کړئ. |
| هایډریټ پاتې شئ: د بدن د هایډریټ ساتلو او د ځیګر د فعالیت ملاتړ لپاره ډیرې اوبه وڅښئ. |
د تعقیبي ملاقاتونو ځنډول: د سمې څارنې لپاره د مهالویش شویو ملاقاتونو او امیجنگ ازموینو سره ودریږئ. |
| د فشار اداره کول: د فشار کمولو تخنیکونه لکه مراقبت یا یوګا غوره کړئ، ځکه چې فشار کولی شي په ټولیزه روغتیا اغیزه وکړي. |
د ژوند طرز بدلونونو ته پام نه کول: د ژوند طرز بدلونونه لکه د سګرټ څکولو پریښودل د ځیګر روغتیا لپاره خورا مهم دي. |
که تاسو شک لرئ چې تاسو یا بل څوک د ځیګر سیسټونه تجربه کوي، نو دا خورا مهمه ده چې د بیړني خدماتو ته زنګ وهلو سره سمدلاسه طبي پاملرنه وغواړئ یا د ډاکټر سره مشوره وکړئ. Gastroenterologist.